Reageren op de opbrengst van het participatieproces zones voor drones

February 07, 2020
35 comments

U kunt reageren op de opbrengst van de bijeenkomsten en de reacties op de online stellingen over voordelen en nadelen van drones. Hebben we alles opgehaald of mist u nog een behoefte of een idee? Via een online reactiemogelijkheid toetst het ministerie van IenW graag bij iedereen of de opbrengst volledig is. Uw reactie kon u geven tot en met 6 maart 2020.

procedure en inspraak voor de plan-MER Luchtvaartnota
Tijdlijn participatieproces zones voor drones (klik voor grotere afbeelding)

 

Opbrengstdocument participatieproces zones voor drones

De opbrengst van de participatieactiviteiten is samengevoegd in een document. Bekijk hier de opbrengst en lees meer over hoe u kunt reageren. 

 

Tot en met 6 maart 2020 kunt u hier reageren op de opbrengst van het participatieproces zones voor drones.

Hebben we alles opgehaald (denk aan belangen en suggesties) of mist u nog een behoefte of een idee? Laat dan een reactie achter. U heeft een account nodig om een reactie achter te laten. Maak hier een account aan. 

Wat gebeurt er met mijn reactie?

Het ministerie van IenW gaat op basis van dit opbrengstdocument en uw reactie hierop verder met het ontwikkelen van uitgangspunten om tot zones voor drones te komen. Uiterlijk 31 mei 2020 volgt een terugkoppeling en een doorkijk naar het vervolgproces. Uiteindelijk zal minister Cora van Nieuwenhuizen (IenW) samen met staatssecretaris Barbara Visser van Defensie een zorgvuldige afweging maken bij het vaststellen van de zones. Overigens met daarbij de notie dat zones op zichzelf in de toekomst nog kunnen worden aangepast als dat nodig is.

Images

Twitter

35  Comments

Elie van Mook March 06, 2020

Geachte beleidsmakers van het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat,

Bedankt voor de mogelijkheid om de burger mee te laten praten over zonering voor drones in de u-space. Namens “Holding the Drones” willen we graag ook onze visie geven.

Onder “Holding the Drones” vallen verschillende werkmaatschappijen die bij elkaar alles voor een veilige u-space kunnen regelen. De centrale hub is UTM Europe. Dit drone management systeem wil alles wat vliegt in de onderste luchtlaag dusdanig begeleiden en aansturen dat vliegbewegingen veilig plaats vinden. Daarbij gaan we uit van een toekomstscenario waarbij veel drones autonoom vliegen. Denk aan luchttaxi’s, pakjesdrones, pizzadrones, medische drones, inspectiedrones, enz. Handmatig gevlogen drones zullen een minderheid gaan worden. Al die autonoom vliegende drones zullen begeleid worden door een UTM en bij onze UTM ook aangestuurd en gecorrigeerd. Door te vliegen met een UTM systeem, kan middels software perfect met alle regels van zoneringen rekening worden gehouden. Uiteraard kunnen ook handmatig gevlogen drones gebruik maken van ons UTM, om eenvoudig zones te respecteren.

Er moet echter nog wel het een en ander geregeld worden. Op dit moment is er bij de zonering veel aandacht voor CRT’s (vliegvelden). Dat is begrijpelijk omdat handmatig gevlogen drones op dit moment een onzekerheid vormen voor de vliegtuigen. Echter in de toekomst met luchttaxi’s en pakjesdrones zal het hele land een CRT zijn. Je moet er niet aan denken dat een handmatig gevlogen drone of een illegaal vliegende drone in aanraking met een luchttaxi komt. Daarom wordt het noodzakelijk dat de hele u-space gemonitord wordt. Ook in de bebouwde omgeving. Net als de diverse luchtverkeersleidingen doen, maar dan geautomatiseerd. Daarnaast is real-time bijsturing van drones een noodzaak in verband met prioriteiten in de u-space. Trauma helicopters, drones van de brandweer, ambulance, politie hebben voorrang.

In onze ogen kun je alle soorten zonering volledig dynamisch in een UTM regelen. Voor heel Nederland. Ook CRT’s, defensie laagvlieggebieden en andere vliegvelden. Gewoon één u-space luchtlaag waar in principe overal gevlogen mag worden en waar we rekening houden met alles wat erin vliegt. Natuurlijk krijgen opstijgende en landende vliegtuigen, defensie vliegtuigen, paragliders, zweefvliegtuigen, AED drones, traumahelikopters en grote vogels voorrang. Maar niet het hele jaar. Alleen een kleine tijd, als ze in een specifiek deel van de u-space vliegen. Gewoon ook even (automatisch) melden in het UTM en real-time laten volgen met een RemoteID.

Niet overal zijn drones gewenst. Daarom wil “UTM Europe” alle bewoners/eigenaren/huurders van een postcode/huisnummer of van een perceel, hun voorkeuren met betrekking tot drones boven hun eigendom, aan laten geven in ons UTM. Bijvoorbeeld: een campingeigenaar op Vlieland kan voor zijn grondgebied de wens doorgeven dat er minimaal op 40 meter hoogte gevlogen wordt, zonder camera, maar met een pakje mag het wel. Een Natura2000 beheerder kan voor een specifieke broedplaats (bijv. 10 m2) aangeven dat daar een maximale geluidsdruk op de grond mag zijn van 40 dB. Echter alleen tussen 13 maart en 23 april. Een groot attractiepark in het zuiden kan aangeven dat het gewenst wordt dat drones minimaal 40 meter boven attracties vliegen en dat de batterij minimaal 40% is. Bij een groot evenement kan de burgemeester aangeven dat er, twee uur voor de aanvang tot een uur na de sluiting, niet boven de openbare weg gevlogen mag worden. Bij een auto ongeluk, kan de Politie of Ambulance dienst een tijdelijke no-fly-zone instellen in een straal van 500 meter rondom het ongeluk (soort 3D scherm), tot bijvoorbeeld een hoogte van 100 meter. Eigenaren van kritische gebouwen (Koninklijk huis, justitiele inrichtingen) of installaties (transformatoren, hoogspanningslijnen, Pernis, …) kunnen, wellicht een afdwingbare, speciale zone aanvragen bij de ILT. In het luchtruim bij Kinderdijk mogen maximaal 10 drones gelijktijdig vliegen. Zo leveren ze geen overlast. Het kan allemaal in ons UTM geregeld worden.
Met de app of website www.droneradar24.nl kan iedereen beperkte informatie opvragen van drones met een RemoteID maar bevoegd gezag kan alle informatie over de drones opvragen.

De lucht boven Nederland behoort tot de Nederlandse staat. Maar voor de acceptatie van drones door onze maatschappij, zouden de bovengenoemde wensen eigenlijk rechten moeten zijn. Laten we zeggen: tot ongeveer 20 meter boven een gegund bouwwerk/object. Niemand zit te wachten op een pakjesdrone die op 5 meter hoogte over jouw tuin vliegt, om bij de buurman dat pakje te bezorgen. Maar als die drone nu 20 meter boven je huis vliegt (dus op ongeveer 30 meter hoogte), dan zou dat acceptabel kunnen zijn. Geef de bewoners van een postcode/huisnummer en bezitters van een perceel dus de rechten om zelf te bepalen wat er boven hun grondgebied (tot max. 20 meter boven een gegund object), mag met drones. Ons UTM kan dit softwarematig uitstekend regelen, zeker gecombineerd met door een UTM bestuurbare drones.
Ook handmatig bestuurde drones kunnen met ons UTM vliegen. Vooraf in het UTM de vlucht plannen, eventueel een (geautomatiseerde) SORA indienen en als alles volgens de regels is, automatisch binnen 10 seconden goedkeuring krijgen. Op de elektronische kaart wordt dan duidelijk een geocage voor deze vlucht gecreëerd waar men in dient te blijven. Als er per abuis van afgeweken wordt, dan kan men kiezen voor de correctie knop (waarbij het UTM helpt de drone corrigeren) of kiezen voor tips om weer correct te gaan vliegen. Na de vlucht zijn de post-vluchtgegevens te bewaren.
FPV vliegers zouden de mogelijkheid moeten krijgen om een beperkt gebied voor een korte tijd aan te vragen. Daarin kunnen ze dan naar believen vliegen. Dit is eenvoudig in ons UTM te regelen, maar het kan in speciale gevallen (traumaheli, …) ook ingrijpen. Daarom is altijd een online verbinding met de piloot noodzakelijk.

Vanaf juli 2022 moeten alle nieuwe drones CE gekeurd zijn en een RemoteID (drone kentekenplaat) uitzenden. Autonome drones en drones waarmee buiten het zicht van een piloot gevlogen wordt, zijn zelfs verplicht om een online verbinding met een UTM provider te hebben. Ook moeten drones voorrang geven aan belangrijkere vliegende objecten. Om dit veilig in goede banen te leiden, is een real-time besturing/ingrijpen voor elke drone nodig. En als we dit willen, laten we dit mechanisme dan ook gebruiken voor de maatschappelijke acceptatie van drones, door rekening te houden met de wensen van bewoners en natuur.

Voordelen:
* Grote maatschappelijke acceptatie van drones door de maatschappij
* Hierdoor wordt een grotere economische waarde gecreëerd
* Bewoners en perceeleigenaren bepalen zelf de inbreuk door drones
* Alle zones en wensen werken real-time
* Werkt volledig in overeenstemming met de EU richtlijnen, categorieën en AVG
* Middels www.droneradar24.nl kan iedereen controleren of drones zich aan de regels houden en direct een melding versturen als dit niet zo is.
* Door ons lerend vliegsysteem gaan autonome drones steeds veiliger vliegen
* Luchttaxi’s kunnen veel veiliger vliegen als alle drones een RemoteID hebben
* Eenmalig gevlogen routes, kunnen onbeperkt exact herhaald worden
* Door het creëren van geocages, exclusief voor elke vlucht, worden onderlinge botsingen voorkomen
* Zelf bestuurde drones krijgen optimale begeleiding voor een veilige vlucht.
* FPV vliegers kunnen voor een bepaalde tijd een stuk luchtruim exclusief reserveren
* Huidige drones zijn mogelijk ook na juli 2022 nog bruikbaar met een RemoteID controller (moet nog geregeld worden). Beter voor het milieu en geen desinvestering
* Integratie met overige vliegende objecten is vanzelfsprekend en kunnen geprioriteerd worden
* Drones die met 65km/u vliegen zijn ook via onze RemoteID te volgen door bevoegd gezag
* Bevoegd gezag zou real-time in kunnen grijpen als dat nodig is
* Je kan in heel Nederland, op een sociale manier, overal vliegen
* Nederlandse innovatie wordt gestimuleerd door deze baanbrekende manier van u-space gebruik

Nadelen:
* Iedereen in de u-space moet een RemoteID (controller) op zijn vliegend object
* Vluchten zijn te volgen/terug te traceren door bevoegd gezag
* Er ontstaat micro zone fragmentatie waardoor:
* Zelf drones besturen wordt ontmoedigt omwille van de totale veiligheid
* Grote perceeleigenaren kunnen misbruik maken van de mogelijkheden door zeer drone beperkende wensen in te stellen voor complete percelen
* Gewicht RemoteID telt mee als take off gewicht en daardoor mogelijk in andere klasse
* Een RemoteID controller is duurder dan een gewone RemoteID
* Vliegen met een RemoteID controller benodigd een LTE-M abonnement of pre-paid kaart
* Er zal intensiever data met andere UTM providers uitgewisseld moeten worden
* Ministerie van I&W, Defensie en LVNL zullen moeten samenwerken om één eenduidig u-space luchtruim te creëren.

We hopen met onze visie op u-space en zonering een verfrissende blik te hebben gecreëerd. Mocht er behoefte zijn aan nadere uitleg, neemt u dan contact met ons op.

Met vriendelijke groet,
www.HoldingtheDrones.com

Kaz Vermeer March 06, 2020

Hulde voor het ministerie voor het betrekken van professionals, hobbyisten, critici en andere stakeholders in dit proces. Graag zou ik de kans nog willen onderstrepen die er ligt voor gebruik van drones in de agrarische sector. In deze context worden drones boven eigen grond en op afstand van mensen ingezet om het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen te minimaliseren. Een typische 'drones for good' toepassing. Met een vrijstelling tot beperkte hoogte (hieronder wordt bijvoorbeeld 40m genoemd) ontstaat er ruimte voor agrariërs om deze technieken te omarmen.

Henk Krikke March 06, 2020

Regeling voor gebruik van drones ten behoeve van landbouw, natuurbeheer en natuuronderzoek in CRT zones?
Het gebruik van drones in de landbouw en natuur biedt enorme mogelijkheden en neemt hand over hand toe. Veel van deze gebieden liggen in CRT zones waar de regels, terecht, zeer strikt zijn. Toch zou ik willen pleiten voor enige versoepeling. Het gebruik van drones in deze sectoren is tot op zekere hoogte ad-hoc, het aanvragen van vergunningen of het inschakelen van ‘zwaar gecertificeerde’ drone bedrijven is niet werkbaar, terwijl de geringe vlieghoogte geen bijzondere risico’s met zich meebrengen.
Een uitzondering binnen de open categorie A3 voor landbouwbedrijven / agrarische collectieven en natuurbeheerders waarmee ze tot bijvoorbeeld 40 m hoogte in de buitenste ring van een CRT zone mogen vliegen is meer dan wenselijk. Voorwaarden als aanmelden van een raamtijd en gebruik van radiocontact en aanwezigheid van een waarnemer zijn daarbij natuurlijk logisch.

Henri Klok March 06, 2020

TenneT heeft een belangrijke rol in de elektriciteitsvoorziening in Nederland.
Het hoogspanningsnet van TenneT vormt de schakel tussen de energieproductie (in bijvoorbeeld elektriciteit centrales en windmolenparken) en distributienetten,
en kan aldus worden beschouwd als kritische infrastructuur.
Nu is het zo dat drones mogelijk elektro magnetische interferentie kunnen ondervinden in de nabijheid van ons hoogspanningsnetwerk.
Dit is iets waarmee bij drone vluchten rekening gehouden moet worden.

Gezien de uitsluiting van vitale infrastructuur in deze participatieronde,
willen we dan ook graag weten of het landelijke hoogspanningsnet en de hoogspanningsstations bij de realisatie van de Nederlandse geografische zonering als vitale infrastructuur worden gezien.
En zo ja, of daarbij dan ook de huidige 150 meter afstand, zoals vermeld in de AS-RPAS1 Subpart J DL5 Electromagnetic Compatibility geldt.
Zo niet, dan pleit TenneT ervoor om het hoogspanningsnet alsnog als dusdanig te bestempelen.


HGFoto.nl -Dutch Media Press Hans Goedhart Rajesh Seggers March 05, 2020

Vraag 13:
Ik heb een opdracht van een installateur van zonnepanelen deze wil graag een inspectierapport van de werking van de zonnepanelen middels een drone voorzien van een warmte camera/
De locatie bevindt zich binnen een CTR
De gebruikte drone valt in de Subcategory A1 Drone Classe C2 .
(gebruik maken van een kabeldrone is niet mogelijk)
Hoe kan ik deze opdracht uitvoeren? (er is in de nieuwe wetgeving 2020 voor zover mij bekend niet specifiek iets vermeld over vliegen boven bebouwing)

Vraag 14:
Ik heb een opdracht van een installateur van zonnepanelen deze wil graag een inspectierapport van de werking van de zonnepanelen middels een drone voorzien van een warmte camera/
De gebruikte drone valt in de Subcategory A1 Drone Classe C2 .
(gebruik maken van een kabeldrone is niet mogelijk)
Hoe kan ik deze opdracht uitvoeren? (er is in de nieuwe wetgeving 2020 voor zover mij bekend niet specifiek iets vermeld over vliegen boven bebouwing)

HGFoto.nl -Dutch Media Press Hans Goedhart Rajesh Seggers March 05, 2020

Vraag 10:
Ik heb een opdracht foto journalistieke opdracht in een industrie/haven gebied (bijv op de Maasvlakte)

Hoe kan ik deze opdracht uitvoeren?
De gebruikte drone valt in de Subcategory A1 Drone Classe C0

Vraag 11:
Ik heb een opdracht foto journalistieke opdracht in een industrie/haven gebied (bijv op de Maasvlakte)
Hoe kan ik deze opdracht uitvoeren?
De gebruikte drone valt in de Subcategory A1 Drone Classe C2


Vraag 12:
Ik heb een opdracht foto journalistieke opdracht in een industrie/haven gebied (bijv op de Maasvlakte)
Hoe kan ik deze opdracht uitvoeren?
De gebruikte drone is een zgn kabeldrone

HGFoto.nl -Dutch Media Press Hans Goedhart Rajesh Seggers March 05, 2020

Vraag 7:
Een vastgoed beheerder vraagt om een overzicht van zijn vastgoed gelegen midden in het centrum van een grote stad, deze valt net binnen de randen een CTR?
Hoe kan ik deze opdracht uitvoeren?
De gebruikte drone valt in de Subcategory A1 Drone Classe C0

Vraag 8:
Een vastgoed beheerder vraagt om een overzicht van zijn vastgoed gelegen midden in het centrum van een grote stad, deze valt net binnen de randen een CTR?
Hoe kan ik deze opdracht uitvoeren aan welke voorwaarden moet worden voldaan ?
De gebruikte drone valt in de Subcategory A1 Drone Classe C2

Vraag 9:
Een vastgoed beheerder vraagt om een overzicht van zijn vastgoed gelegen midden in het centrum van een grote stad, deze valt net binnen de randen een CTR?
Hoe kan ik deze opdracht uitvoeren aan welke voorwaarden moet worden voldaan ?
De gebruikte drone is echter een kabeldrone

HGFoto.nl -Dutch Media Press Hans Goedhart Rajesh Seggers March 05, 2020

Vraag 4:
Ik heb een opdracht foto journalistieke opdracht gerelateerd vergelijkbaar met de case “Vuelta Utrecht”

Hoe kan ik deze opdracht uitvoeren?
De gebruikte drone valt in de Subcategory A1 Drone Classe C0

Vraag 5:
Ik heb een opdracht foto journalistiek gerelateerd vergelijkbaar met de case “Vuelta Utrecht”
Hoe kan ik deze opdracht uitvoeren?
De gebruikte drone valt in de Subcategory A1 Drone Classe C2

Vraag 6:
Ik heb een opdracht foto journalistiek gerelateerd vergelijkbaar met de case “Vuelta Utrecht”
Hoe kan ik deze opdracht uitvoeren?
De gebruikte drone is een zgn kabeldrone

HGFoto.nl -Dutch Media Press Hans Goedhart Rajesh Seggers March 05, 2020

Aanvullende vragen vanuit het veld:
Vraag 1:
Ik heb een opdracht om matrixborden boven de snelweg in kaart te brengen
Deze valt in een CTR gebied en natura 2000 gebied
Hoe kan ik deze opdracht uitvoeren buiten- en of tijdens afsluiting wegvakken door wegbeheerder?
De gebruikte drone valt in de Subcategory A1 Drone Classe C0

Vraag 2:
Ik heb een opdracht om matrixborden boven de snelweg in kaart te brengen
Deze valt in een CTR gebied en natura 2000 gebied
Hoe kan ik deze opdracht uitvoeren buiten- en tijdens afsluiting wegvakken door wegbeheerder?
De gebruikte drone valt in de Subcategory A1 Drone Classe C2

Vraag 3:
Ik heb een opdracht om matrixborden boven de snelweg in kaart te brengen
Deze valt in een CTR gebied en natura 2000 gebied
Hoe kan ik deze opdracht uitvoeren buiten- en tijdens afsluiting wegvakken door wegbeheerder?
De gebruikte drone is een kabeldrone

HGFoto.nl -Dutch Media Press Hans Goedhart Rajesh Seggers March 05, 2020

Vraagstelling: wat van belang is te weten m.b.t. tot zonering:
L.S.
Hierbij nog een aanvulling op onze deelname aan de bijeenkomst 24 januari 2020 m.b.t. zonering .
Om te beginnen heb ik tijdens deze sessie niemand gehoord over de mogelijkheden van Thetered drones (cq. Kabeldrones) (binnen de zoneringen). Het is niet zo dynamisch als het zich vrij te kunnen bewegen in het gezamenlijk luchtruim echter voor veel toepassingen afdoende. Zoals uit meerdere studies en bijeenkomsten is gebleken zijn de mogelijkheden van kabeldrones legio om beelden vanuit een hoogte perspectief te kunnen bekijken en gerichte inspecties uit te voeren met een beperkte bewegingsvrijheid (statisch).

Een drone die middels een kabel verbonden is aan het grondstation (‘tethered drones’) inherent veilig opgelaten kunnen worden nabij een snelweg of in een CTR . Het gebruik van een kabeldrone kan van belang zijn voor specifieke vormen van dronejournalistiek: denk aan het verslag doen van demonstraties of andere nieuwsfeiten die zich in de buurt van mensenmenigten afspelen.
Ook qua veiligheid is dit een voordeel immers er bestaat geen kans op een “fly away”en de drone is altijd goed in ‘ Vision Line Of Sight’.
Alleen is nu de vraag wanneer spreken we wettelijk over een Kabeldrone. En wat is het wezenlijk wettelijk het verschil tussen een Kabeldrone en een Kite Aireal Photographer (KAP) (vlieger).

Indien Kabeldrones in beginsel onder de regeling Kabelvliegers en kleine ballons ( zou vallen zouden er meer mogelijkheden ontstaan voor het gebruik maken van een drone aan een “touwtje” binnen de diverse zones zonder dat deze een extra risico vormen. Immers voor bijvoorbeeld journalistiek volstaat veelal een enkel overzichts shot vanaf een bepaalde veilige locatie.

Laten we voor het gemak even het voorbeeld aanhalen van de case “Vuelta Utrecht” indien er een vliegverbod is dan zou op een veilige afstand toch een overzicht foto gemaakt kunnen worden met een kabeldrone zonder het risico te lopen dat men zich met de drone in een verkeerd stukje luchtruim begeeft. Ook binnen Natura200 gebieden voor bijvoorbeeld dijkinspecties kan men toch gericht zonder overmatige verstoring van natuur en milieu. Binnen een CTR omgeving is er ook geen sprake van een risico daar de kabel waaraan de drone zich bevindt evenals de Vlieger een maximale lengte heeft van 100 meter.

Concreet is dan ook de vraag :
Case:
Als voorbeeld een mavic mini 249 gram dus vallend in de Subcategory A1 Drone catergory C0
Bevestigd is aan een nylon lijn van maximaal 100 meter zoals dat ook geldt voor vliegers is dit dan automatisch een kabeldrone?
De vraag is wat zijn de wettelijke eisen voor deze kabel (sterkte, materiaal etc.)
Als voorbeeld twe een mavic pro <4kg dus vallend in de Subcategory A4 Drone category C2
Bevestigd is aan een dunne (staal) kabel van maximaal 100 metermet een trekkracht van 10 x het gewicht van de drone zoals dat ook geldt voor vliegers is dit dan automatisch een kabeldrone?
Ook hiervoor geldt wat zijn de wettelijke eisen voor deze kabel (sterkte, materiaal etc.)


Vraag: klopt de stelling dat het verschil van een drone aan een kabel t.o.v. een vlieger aan een kabel het enige is dat de drone beschikt over een gemotoriseerde voortstuwing en een vlieger afhankelijk is van windkracht. Als nadeel heeft een reguliere vlieger een hoger risico gehalte bij een windvlaag dat met zicht mee kan brengen dat een kite zonder gemotoriseerde voortstuwing dit lastiger en de kitevlieger niet sneller kan corrigeren op opvangen dan een dronepiloot. Wat is wettelijk gezien het verschil tussen beide?

De impact van een val is bij een vlieger met daaraan een camera even groot als een drone uitgaande van het zelfde gewicht.
Wat zijn de wettelijke eisen waaraan een drone aan moet voldoen om inde categorie Thetered cq Kabeldrone te vallen?
Wanneer is een drone een kabeldrone? Wat is de wettelijke definitie?
Welke Wettelijke eisen zijn er voor een grondstation ?
Welke wettelijke eisen zijn er aan de bevestiging kabel en drone?
Welke wettelijke eisen zijn er aan type bekabeling?
Wanneer is een drone een kabeldrone? Wat is de wettelijke definitie

Dit is van belang te weten om pragmatisch te werk te kunnen gaan binnen de diverse uiteindelijke zoneringen van de dronekaart.

Het grote nadeel blijft dan wel dat de vrijheid van vliegen van de drone operator wordt beknot echter, een middel als deze biedt dit mijns inziens ook weer mogelijkheden en kansen.

Achtergrondstudie en meer bronnen m.b.t. deze vraag stelling kunt u aantreffen in deze artikelen:
https://www.dronewatch.nl/2017/03/10/rijkswaterstaat-ziet-wel-wat-in-drones-aan-een-touwtje/
Rijkswaterstaat ziet wel wat in drones aan een touwtje
10 maart 2017 Wiebe de Jager 6 reacties Aad van den Burg, Rijkswaterstaat, tethered drones, Werkgroep Drones

https://www.dronewatch.nl/2016/09/04/cnn-mag-nu-ook-met-drone-boven-mensen-vliegen/
CNN mag nu ook met drone boven mensen vliegen
4 september 2016 Wiebe de Jager 0 reacties buitenland, CNN, dronejournalistiek, Fotokite Pro

Wetgeving Thertering Drones
Flight Authorizations: A Greater flexibility for Tethered Drones?

In the Official Journal dealing with COMMISSION REGULATION (EU) 2019/945 of 12 March 2019 on Unmanned Aircraft Systems and operators of Unmanned Aircraft Systems from third countries, Europe defines 4 distinct classes

Bron: https://elistair.com/https-elistair-com-european-drones-regulations/
Bron: Title and reference
Gedelegeerde Verordening (EU) 2019/945 van de Commissie van 12 maart 2019 inzake onbemande luchtvaartuigsystemen en uit derde landen afkomstige exploitanten van onbemande luchtvaartuigsystemen
C/2019/1821
https://eur-lex.europa.eu/legal-content/NL/TXT/?uri=CELEX%3A32019R0945



Wetgeving kabelvliegers en kleine ballons

https://maxius.nl/regeling-kabelvliegers-en-kleine-ballons
Bwb-id:
BWBR0007094
Officiele titel:
Regeling kabelvliegers en kleine ballons
Citeertitel:
Regeling kabelvliegers en kleine ballons
Soort regeling:
Ministeriële Regeling
Wetsfamilies:
Wet luchtvaart
Luchtverkeersreglement
Regeling kabelvliegers en kleine ballons
Besluit luchtverkeer 2014
Eerst verantwoordelijk ministerie:
Infrastructuur en Milieu

Geldigheidsdatum:
4 maart 2020
Ingangsdatum:
12 december 2014
Regeling kabelvliegers en kleine ballons


Achtergrond Kabelvlieger en gebruikte apparatuur

http://www.vliegerfoto.nl/fotoapparatuur.html

http://www.fotovlieger.nl/techniek

Pjotrek Bellers March 05, 2020

Nederland baanbrekend in luchtruimindeling voor UAS?

Nederland is een klein en dichtbevolkt land en net zoals de ruimtelijke ordening op de grond, vergt ook de luchtruimindeling een grondige en vaak gecompliceerde aanpak. Het is uitermate belangrijk dat de luchtruimindeling in Nederland, inclusief zonering voor privacy en natuuraspecten, alle takken van de luchtvaart zo goed mogelijk bedient.

Dit is geen baanbrekend statement.

Echter de methode hoe de luchtruimindeling tot stand komt moet wel baanbrekend zijn.

Waarom baanbrekende luchtruimherziening

De UAS-industrie kan vergeleken worden met de smartphone technologie die aan het begin van deze eeuw een zeer snelle ontwikkeling heeft doorgemaakt. Deze ontwikkeling is mede mogelijk gemaakt door, met name, de Amerikaanse overheid. Als Nederland een technologisch kader wil bouwen, mee wil kunnen komen in de wereld van UAS, duizenden banen wil scheppen en een exportpositie van enige betekenis wil creëren, dan zal de overheid juist in deze fase een uitgebreide vorm van ondersteuning moeten leveren aan de UAS-industrie.

De UAS-toepassingen die nu al beschikbaar zijn voor politie, beveiliging, brandweer etc. hebben hun diensten al bewezen en zullen in de toekomst mensenlevens redden. Daar komen in de toekomst nog meer innovatieve toepassingen bij die, hopelijk ook, door Nederlandse ontwikkelaars op de markt gebracht gaan worden. Net zoals smartphones, gaan deze een zeer grote en positieve invloed hebben op ons leven.

De verwachting is dat het kantelpunt, waar de UAS-industrie een exponentiele technische en kwantitatieve groei zal doormaken, wordt bereikt met de mogelijkheden binnen de Europese verordening van de ‘certified category’ en de operationalisering van U-Space. De indeling van het luchtruim en het bijbehorende proces moeten adaptief genoeg zijn om deze nieuwe categorie, en de technologische vooruitgang daarvan, te faciliteren. Nederland kan het zich niet veroorloven om hierop achter te lopen. Dit gaat ten koste van inkomsten, banen en een technologisch leiderschapspositie.

Technologische ontwikkeling van UAS en het Nederlandse luchtruim

BVLOS, UTM, U-Space zijn concepten die nu volop in ontwikkeling zijn. Tegen de tijd dat deze systemen hun “mature stage” bereiken, kunnen UAS veiliger dichterbij verboden gebieden vliegen, vliegen met minder separatie tussen UAS onderling en tussen UAS en bemande vliegtuigen. De technologische ontwikkelingen staan niet stil. Kortom, technologische vooruitgang dient vertaald te worden in effectievere luchtruimbezetting. Een belemmering hiervan, in welke vorm dan ook, zal de ontwikkeling van de UAS-industrie significant in de weg staan.

Het potentieel van UAS verdient een ruime vertegenwoordiging in het luchtruimherzieningsproces

De UAS-wereld is in het Nederlandse luchtruim nog een kleine, nieuwe en ondervertegenwoordigde speler als gevolg van het feit dat het nog in de startup fase is. Daarom is het essentieel om de positie van UAS-industrie binnen het Nederlandse luchtruimherzieningsproces goed vertegenwoordigd is. Als dit niet gebeurt, dan zal de UAS-industrie meegesleurd worden in de relatief langzame en uitgebreide processen van de bemande luchtvaart en Defensie. De UAS-industrie heeft een meer dynamische aanpak nodig. Omdat de UAS-industrie nog in de startup-fase zit, zal het Ministerie van I&W en het Ministerie van EZ het voortouw moeten nemen om ervoor te zorgen dat de UAS-industrie altijd aan tafel zit en een grotere inbreng heeft, gebaseerd op de voorziene groei van de UAS-industrie en de bijkomende economische en maatschappelijke vooruitgang.

Buiten het feit dat de UAS-industrie behoefte heeft aan een dynamische aanpak van het luchtruimherzieningsproces, zal de UAS-industrie ook een groot gedeelte van haar energie in de publieke acceptatie van UAS moeten steken. Daarom is het ook van groot belang dat de UAS-industrie een serieuze partner wordt in een dynamisch luchtruimherzieningsproces in Nederland zodat het snel op ontwikkelingen binnen die publieke opinie kan inspringen.

Dynamisch luchtruimherzieningsproces

Een kenmerkend aspect van een luchtruimherzieningsproces is dat de luchtruim indeling daarna jaren- en soms decennialang vastligt. Op middellange en lange termijn gaat dat ten koste van de ontwikkeling en toepassing van Urban Air Mobility (UAM) en Unmanned Cargo Aircraft (UCA). Dit heeft vele redenen maar één daarvan is dat legacy gebruikers hun dominante positie niet willen afstaan aan nieuwe spelers.

Dit kan doorbroken worden door het luchtruimherzieningsproces een continu dynamisch proces te maken waardoor snel ingesprongen kan worden op veranderende omstandigheden. Het regelmatig bijeenkomen van belanghebbenden en het wederzijds bespreken van elkaars behoeftes bevordert inzicht en samenwerking. Dat is geen overbodige luxe in een luchtruimherzieningsproces. Dit betekent niet dat elk jaar het luchtruim moet worden herzien, maar wel dat als de behoefte daar is, een aanpassing kan worden gemaakt. Ook betekent het dat technologische vooruitgang sneller kan worden vertaald in een betere luchtruimbezetting. Hierbij wordt het principe van “continuous improvement” (door alle stakeholders) toegepast. Dit geldt niet alleen voor de zonering op korte termijn. Ook de ontwikkelingspotentie op middellange en lange termijn moeten vanaf nu worden meegenomen zodat UAM en UCA in de toekomst genoeg (lucht)ruimte krijgen. Dit dient door het ministerie van I&W en EZ nu te worden gewaarborgd.

Pjotrek Bellers
Unautics

JanWillem Spaargaren March 05, 2020

Geachte medewerkers van het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat,

Namens Unmanned Valley maken wij graag gebruik van de participatiemogelijkheid voor de inrichting van het Nederlandse luchtruim met vliegzones voor drones. Unmanned Valley is één van de partijen in het Dutch Drone Platform(DDP). Wij beschikken over ruime indoor en outdoor testfaciliteiten voor drones.

In de afgelopen jaren is veelvuldig in de politiek de ambitie benoemd dat Nederland voorloper moet worden bij de innovatie van Drone en sensortechnologie. Bij verschillende aangelegenheden is door de politiek aangegeven dat men de innovatie in de dronesector wil aanjagen door de regels op testlocaties te versoepelen. Wij zien dit voornemen op dit moment nog onvoldoende als centraal uitgangspunt terugkomen in alle ontwikkelingen rondom de implementatie van de Europese regelgeving.

In onze optiek is het ruimte bieden aan de test- en innovatiecentra Nederland voorwaardelijk om de achterstand die de dronesector door de huidige Nederlandse regelgeving inmiddels heeft opgelopen ten opzichte van andere landen, in te lopen. Maar ook om de doorontwikkeling van wetgeving en beleid vorm te kunnen geven. Wij hebben hiervoor de volgende argumentatie:
• De dronesector ontwikkelt toepassingen die als oplossingen / verbetermogelijkheden gebruikt kunnen worden voor huidige maatschappelijke vraagstukken en veiligheidsissues. Deze toepassingen moeten getest worden, voordat ze kunnen worden ingezet. Door in wetgeving te borgen dat testlocaties ruime experimenteerruimte krijgen, wordt voor kennisinstituten, onderwijsinstellingen en bedrijven in deze behoefte op een veilige manier voorzien.
• Het actief nastreven van een voorloperpositie in de innovatie van sesorbased dronetoepassingen resulteert in een sterke aantrekkingskracht voor buitenlandse bedrijven en investeerders, waardoor een nieuwe omvangrijke bedrijfssector voor Nederland kan ontstaan. Binnen deze sector zijn testcentra een onmisbaar onderdeel in de keten.
• Ook toeleverende partijen kunnen bij de ontwikkeling van de dronesector veel economisch voordeel behalen aan een goed gefaciliteerde dronesector.
• De ontwikkelingen rondom drones en sensorbased technologie gaan vele malen sneller dan wetgeving kan worden ontwikkeld. Om toch tot wetgeving te komen die aan blijft sluiten bij de praktijk, is de huidige samenwerking tussen overheid, testcentra, kennisinstituten en bedrijven (zoals in Dutch Drone Platform) van groot belang. Het is dus in ieders belang dat de mogelijkheid wordt gebruikt die de Europese regelgeving biedt om de 5 testcentra in Nederland als experimentele zone aan te wijzen. Verbind waar mogelijk deze experimentele zones, zodat ook testmogelijkheden voor BVLOS vliegen ontstaan. Hierdoor ontstaan ruime (gemonitorde) testmogelijkheden waardoor objectieve data en testresultaten de basis kunnen gaan vormen voor evenwichtige en toepasbare regelgeving. Alleen op basis hiervan kan een wettelijk kader worden ontwikkeld dat evenwicht brengt in alle belangen.
• Veel reacties van buiten de dronewereld gaan over thema’s als veiligheid, overlast, privacy en hinder, veel minder over de voordelen die juist drones bij een professionele aanpak op deze thema’s kunnen opleveren. Het aanbrengen van beperkende zonering zijn een theoretisch middel om invulling te geven aan doelstellingen van één van de hierboven genoemde thema’s. Ons advies is ‘Breng zo min mogelijk zoneringen aan’ en ga voor het beantwoorden van de vraag of er met een drone gevolgen kan worden, uit van het principe “het kan wel als” in plaats van ‘het kan niet want’. Stel bijvoorbeeld eisen aan de droneoperator gecombineerd met een UTM -systeem in plaats van het aanbrengen van zoneringen. Zoneringen zijn niet het middel om als structurele oplossing te dienen voor het creëren van veiligheid of het beschermen van de belangen van een bepaald gebied. Betrek de dronesector in de ontwikkeling van oplossingen voor het beschermen van de veiligheid en andere belangen. De testcentra(Dutch Drone Platform) kunnen hier een centrale rol bij innemen.
• Alleen een zonering aanbrengen is sowieso niet voldoende om de doelstellingen van het betreffende zoneringsgebied daadwerkelijk te beschermen. De vraag is namelijk hoe handhaving vorm te geven? Om effectieve vormen van handhaving te kunnen ontwikkelen moeten testcentra de ruimte krijgen om verschillende toepassingen te kunnen testen.
• Zorg voor een landelijk kader voor handhaving, zodat in alle situaties duidelijkheid is wat de gevolgen van een overtreding zijn. Dit gecombineerd met een landelijke communicatiecampagne geeft helderheid voor alle dronegebruikers en handhavers.
• Wij sluiten ons aan bij andere inspraakreacties waarin gevraagd wordt om dynamische zones. Dit instrument kan voor provincies of gemeenten een bruikbaar instrument zijn voor het uitoefenen van hun taken, mits de mogelijkheden voor inzet vooraf door het ministerie zijn beschreven en gelimiteerd. Ter verduidelijking een voorbeeld; bij evenementen kan een provincie of gemeente een tijdelijke zonering instellen ter ondersteuning van de openbare orde en veiligheid. Tijdens deze zonering kunnen voor professionele droneoperators ontheffingen worden verleend, zodat zij ten dienste van de openbare orde en veiligheid kunnen worden ingezet.

Wij kijken uit naar uw terugkoppeling en een doorkijk naar het vervolgproces.
Met vriendelijke groet,
Unmanned Valley

Martijn Peltenburg March 05, 2020

Wat betreft de no-fly zones heeft onze gemeente een specifieke situatie met EHP26 en EHP26A. Het verbod op uitoefening van burgerluchtvaartverkeer in deze gebieden is er om goede redenen. Graag willen wij als gemeente samen met het ministerie verkennen of en onder welke voorwaarden er uitzonderingen op het verbod mogelijk zijn. Bijvoorbeeld om drone-vluchten mogelijk te maken voor journalistieke doeleinden, inspectiewerk op en rond gebouwen of het schouwen van groenvoorzieningen als bomen en stadsparken.

rico berghuis March 04, 2020

Het geluid van Buzzing:

sinds uitspraak van Raad van State is duidelijk dat naast ministeries I&W en Defensie ook andere overheden zeggenschap hebben over het luchtruim. In lijn met deze uitspraak moeten we mogelijk maken dat aan alle belangen tegemoet wordt gekomen en de samenleving bovendien kan profiteren van wat drones te bieden hebben. Buzzing stelt daarom voor dat ook andere overheden expliciet de bevoegdheid krijgen om restrictieve zones aan te wijzen. Voor toepassing van deze bevoegdheden moeten duidelijke voorwaarden gelden.

Denk aan gemeentes. Lokale belangen kunnen vragen om beperking voor het vliegen met drones (voorbeeld van kinderdijk). Beperk de bevoegdheid van de gemeente door als voorwaarde te stellen dat de openbare orde (= bijzondere privacy- of veiligheidsrisico’s) in het geding moet zijn. Kinderdijk wordt hiermee gered, terwijl zinvol dronegebruik mogelijk blijft. Tijdens grote/kleine events kan de gemeente bovendien (in samenwerking met ILT) het aantal media-drones beperken.

Het aanwijzen van zones in bijzondere situaties (CTR) moet voorbehouden blijven aan ministerie I&W/ILT.

In alle andere gevallen biedt de Europese regelgeving en de AVG gepaste bescherming. Drone operators mogen vliegen wanneer die regelgeving dit toestaat.

Tinus van de Wouw March 04, 2020

Een topic dat eigenlijk niet direct te maken heeft met Zones voor Drones, maar ik weet niet waar ik het anders kwijt moet!
Ik erger me (erg veel) aan de eisen die gesteld worden aan drones m.b.t. veiligheid en CE certificering.
Er wordt gesteld dat een drone als veilig wordt beschouwd als de inslagenergie lager is dan 80J of het gewicht lager is dan 900 gram. Beide eisen zijn gebaseerd op Amerikaanse rapporten en die spreken over "2 lbs", dat is 907 gram, en dat is precies het gewicht van de Mavic 2 – dat is niet per toeval natuurlijk! Maar ja een eenheid moet in de EU in grammen, en dat is spijtig genoeg naar beneden afgerond i.p.v. naar boven – 1 kg klinkt veel logischer dan 900 gram, zeker ook omdat die rapporten een grote slag om de arm houden en zijn opgesteld in een tijd dat er geen quad-copters bestonden maar alleen modelvliegtuigen. Ik kan iedereen verzekeren dan 80 J die een persoon raakt in de vorm van een metalen staafje met een spitse punt (zeg 'kogel') een fors andere impact heeft dan een grotere drone.
Verder heeft deze drone een voortreffelijk antibotsingsysteem aan boord die het in principe veiliger maken dan een drone die veel lichter is! Ik ben er niet in geslaagd met mezelf te botsen omdat het antibotsing systeem de drone tijdig tot stilstand bracht, dat is dus NUL Joule! In de regelgeving moet dit aspect m.i. worden meegenomen.
V.w.b. CE certificering wordt gesteld dat een keurmerk aan de buitenkant moet worden aangebracht of als het echt niet anders kan in de accuruimte. Maar, de eigenschappen worden in hoge mate bepaald door de firmware. Het ontwerp en de motoren bepalen de fysieke maximale snelheid, maar met de firmware is gemakkelijk in te stellen dat de snelheid wordt beperkt tot een bepaalde waarde. Het betekent ook dat huidige dronemodellen van diverse fabrikanten hun firmware zo kunnen aanpassen dat de drone wel voldoet aan specifieke categorieën. Het moet m.i. daarom mogelijk zijn dat CE certificering in de firmware wordt opgenomen en zichtbaar moet kunnen zijn op het scherm van de controller zodat een handhaver dat kan zien. Hetzelfde gebeurt ook voor bijvoorbeeld mobiele telefoons! Een CE symbool eisen een de buitenkant is niet meer van deze tijd!

Tinus van de Wouw March 04, 2020

Ik heb het volgende punt ingebracht:
“Rechten betekent ook plichten. Bijvoorbeeld: zweefvliegveld heeft het recht te verbieden. Dan moeten ze ook de plicht hebben om een systeem op te zetten om toestemming te geven. “
Ik wil dit graag toelichten. Er mag binnen een straal van 3km van een zweefvliegveld alleen met en drone worden gevlogen na toestemming van de havenmeester. Echter, bij mijn pogingen om er hier in de buurt handen en voeten aan te geven kwam ik erachter dat er gewoon geen havenmeester is! Er is niemand die ik kan bellen of het OK is om een shot te maken. Mij is wel verteld dat men bij zeer hoge uitzondering, na overleggen van een vluchtplan en nog wat onredelijke eisen zou willen overwegen mij toestemming te geven. Uiterst onpraktisch als ik in de buurt ben en een mooi plaatje of korte video wil schieten. 3 km lijkt niet veel, maar het betreft een oppervlak van meer dan 28 km2! En dat terwijl er heel vaak niets gebeurt en er niemand is op het zweefvliegveld!
Daarom stel ik voor om een hobby club als een zweefvliegclub die het recht heeft om hobby drones te verbieden te vliegen ook de plicht hebben om tenminste een havenmeester te hebben die altijd bereikbaar is. Een online systeem zoals LAANC is natuurlijk het beste.
Eenzelfde verhaal geldt voor paragliders die doodleuk via een NOTAM een fiks gebied reserveren! Vergelijkbaar: zelden gebruikt heliports.

Vranz Van Maaren March 02, 2020

In Nederland hebben we te maken met een neurotische reguleringsdrang. Alles wat onbekend is moet vooral aan regels gebonden worden. Dat geldt dezer dagen voor enge apparaten die we voor het gemak allemaal maar even drones noemen. Op afstand bestuurbare vliegmachines bestaan al zeventig, tachtig jaar. Ze hebben eigenlijk nog nooit voor problemen gezorgd. Ook niet in de buurt van vliegvelden.
Die neurotische reguleringsdrang lijkt een kopie van die rond het vrijgeven van de 27 MC eind jaren 70, begin jaren 80. Ja, „27 MC“… In de 70s hadden we zendamateurs, die graag wilden ’tokkelen’, via een ‘bakkie’ op de 27 MC. In eerste instantie kon daar natuurlijk nooit sprake van zijn, want ze zouden de radiofrequenties van de hulpdiensten kunnen storen. En ze zouden de luchtvaart ook in gevaar brengen. Iedereen had verschrikkelijk veel last van die gevaarlijke tokkelaars, die die bakkies zelfs ook zouden kunnen gebruiken bij het ontplooien van criminele activiteiten! Er kwam strikte regulering. Er mocht getokkeld worden via goedgekeurde uitgeklede bakkies. Niet zoals gebruikelijk was via 5W (AM) en 40 kanalen, maar via 0,5W (FM) en 22 kanalen. En natuurlijk na betaalde (ƒ 35) registratie. Inmiddels weet niemand meer waar ’t over gaat als je „27 MC“ noemt. De problemen waar altijd voor gewaarschuwd werd, hebben zich eigenlijk nooit voorgedaan. De strenge regelgeving (1980) geldt ook niet meer.
De bakkies van toen lijken de drones van vandaag. Iedereen heeft last van die drommelse drones. Molenaars, kasteelheren en holbewoners, natuurbeschermers, hulpdiensten, en de natuurlijk de luchtvaartsector. In Nederland hebben we natuurlijk altijd meteen ergens heel veel last van... In de afgelopen tien jaar tijd ben ik op drie momenten een drone in het wild tegengekomen. Eén rond de Vesting in Naarden, waar ik woon. Eén op een strand in Frankrijk, en één bij een rotspartij op de Føroyar Eilanden. Drie encounters in tien jaar tijd.
En de vermeende problemen die drones kunnen veroorzaken, wanneer ze in handen van terroristen terechtkomen? Daar helpt geen registratiesysteem of licentie tegen. Schijnveiligheid. De kans dat een terrorist zo’n drone registreert voor die een aanslag pleegt lijkt vrij klein. Terroristen gebruikten de laatste jaren vooral bestelbusjes die ook nog steeds niet verboden zijn.
Problemen kun je aanpakken, als die zich zouden voordoen. Laten we niet op voorhand „Sperrgebiet“ maken van grote delen van Nederland, omdat de molenaars, kasteelheren en holbewoners, natuurbeschermers, hulpdiensten, en die luchtvaartsector zo verschrikkelijk veel last menen te hebben van al die drones. Ik ben ‘r de afgelopen tien jaar maar drie tegengekomen in het wild. De geopperde overlast lijkt zwaar overdreven.

Wiebe de Jager March 02, 2020

Hooggeachte mevrouw Van Nieuwenhuizen, hooggeachte mevrouw Visser,

Het is lovenswaardig dat zowel de drone community als andere belanghebbenden tijdens een online inspraakmogelijkheid en een tweetal meedenkbijeenkomsten door het ministerie van IenW zijn geconsulteerd over de aanstaande drone zonering. Naast het ophalen van de algemene voor- en nadelen van drones was hierin ook ruimte voor een aantal specifieke casussen, waarbij interessante inzichten werden verkregen.

Middels zonering kunnen lidstaten beter inspelen op lokale belangen dan vanuit een Europees perspectief mogelijk is. Die belangen zijn echter zeer uiteenlopend en het zal niet meevallen om een kaart met drone zones op te stellen waar iedereen zich in kan vinden. Ik ben van mening dat het goed is om nog eens extra stil te staan bij de uitgangspunten van drone zonering, voordat het invullen op detailniveau gaat beginnen. Vanuit Dronewatch bied ik u daarom graag een vijftal adviezen aan.

1. Wees transparant over de afwegingscriteria

Helaas heeft het ministerie van IenW nog geen duidelijkheid gegeven over de afwegingscriteria die gehanteerd zullen worden bij het daadwerkelijk invullen van de nieuwe dronekaart. Dronewatch verzoekt u met klem om deze afwegingscriteria en hun weging openbaar te maken, zodat stakeholders beter inzicht krijgen in de vraag waarom er voor bepaalde gebieden al dan niet extra restricties worden ingesteld. Dat zal de acceptatie verhogen.

2. Voorkom fragmentatie

Wie de huidige dronekaart van Nederland bekijkt, ziet een lappendeken van CTR’s, laagvlieggebieden, no-fly zones, restricted areas, kleine (zweef-)vliegvelden, helihavens en natuurgebieden. De dronekaart is nu al behoorlijk complex, en het gevaar is dat de komende zonering leidt tot een nog veel complexere kaart. Dat komt niet ten goede aan de duidelijkheid bij zowel dronevliegers als handhavers. Daarom pleit Dronewatch ervoor om de dronekaart niet te gaan micromanagen. In plaats daarvan bepleiten we de invoering van een algemene gedragscode voor dronevliegers, die middels een brede communicatiecampagne onder de aandacht wordt gebracht.

3. Zie drone zones niet als middel tegen misbruik

Een denkfout die op de loer ligt is dat door het invoeren van gebieden met extra restricties moedwillig misbruik van drones voorkomen kan worden. Maar niets is minder waar. Kwaadwillenden zullen zich niets aantrekken van eventuele extra vliegrestricties en de technologie die ervoor zorgt dat drones de zonering in het geheugen meekrijgen (geofencing) is geen waterdichte technologie. Anders gezegd: met te ingrijpende restricties worden alleen goedwillende drone-operators getroffen. Zie drone zones niet als middel om misbruik te voorkomen, maar als hulpmiddel om dronepiloten die te goeder trouw opereren te ondersteunen bij hun vluchten en voorkom dat de nieuwe dronekaart van Nederland op de meeste plaatsen rood wordt gekleurd.

4. Beloon bedrijven die investeren

Vanaf 1 juli 2020 vervalt het onderscheid tussen particuliere en professionele dronevliegers. Daarvoor in de plaats komen de Open en Specific categorieën. De verwachting is dat veel professionele dronepiloten uiteindelijk zullen gaan vliegen in de Specific categorie. Daarvoor zullen zij wel aanvullende investeringen moeten doen, zoals intensievere opleidingen, uitgewerkte procedures en drones waaraan strengere eisen aan wordt gesteld. Dronewatch vindt dat deze investeringen beloond moeten worden en dat de zonekaart dit ook moet reflecteren. We pleiten dan ook voor een ‘gelaagde’ dronekaart, waarin onderscheid wordt gemaakt tussen Open en Specific categorie operators en waarbij niet iedereen over één kam wordt geschoren.

5. Richt een drone zone loket op

Het instellen en beheren van drone zones is geen statisch proces. Ten eerste zal voortschrijdend inzicht continu leiden tot aanpassingen in de nog vast te stellen drone zones. Ten tweede komt er de mogelijkheid om rondom calamiteiten, evenementen, manifestaties en grootschalige sportwedstrijden tijdelijke drone zones in te stellen. Om dat te coördineren pleit Dronewatch voor een ‘24/7 drone zone loket’ bij het ministerie van IenW waar burgemeesters terecht kunnen voor het aanvragen van tijdelijke drone zones met minder (of juist meer) mogelijkheden, waarbij voor het toekennen daarvan dezelfde transparante afwegingscriteria worden gebruikt als voor de reguliere drone zones.

Ik hoop dat u deze aanbevelingen ter harte neemt en wens u veel succes bij het opstellen van de ‘dronekaart 2.0’, die hopelijk voldoende ruimte biedt aan de professionele dronesector om talloze maatschappelijk relevante ontwikkelingen mogelijk te maken en aan particuliere drone- en modelvliegers om hun hobby te kunnen blijven beoefenen.

Met dank voor uw aandacht,

Wiebe de Jager
Dronewatch

Marc Sandelowsky March 02, 2020

Dit is een reactie van het drone innovatie-ecosysteem Space53. Wij werken als test- en innovatiecentrum samen met de andere testgebieden voor drones in Nederland in het Dutch Drone Platform. Hiermee zijn we al langere tijd in diverse samenstellingen en gremia in nauw overleg met het Ministerie om te komen tot heldere afspraken voor het realiseren van experimentele zones en het versnellen van drone innovaties om Nederlandse technologieontwikkelaars en professionele toepassers een faire kans te bieden op een concurrerende positie in de wereldwijde roboticamarkt.
Het proces om tot het op deze website gepresenteerde opbrengstendocument te komen en het document zelf komen ons nogal hapsnap over. Hoe dit proces samenvalt c.q. overlapt met de bestaande overleggen tussen dronesector en autoriteiten is ons niet duidelijk. We zijn hier in ieder geval niet bij betrokken geweest, noch is onze visie gevraagd.
Om te voorkomen dat de belangrijkste belangen en ideeën onderbelicht worden en wegvallen in dit proces, hierbij kort samengevat onze inbreng.

- Professionele drones hebben een grote maatschappelijke en economische meerwaarde -
Drones zijn vliegende robots. Robots zijn door hun belangrijke rol in productieprocessen nu al niet meer weg te denken uit onze maatschappij. De komende jaren zullen zij steeds meer naar buiten gaan en in de openbare ruimte hun nuttige taken vervullen. Onder andere in de vorm van drones.
Met drones kunnen kunstmatige zintuigen direct naar de plaats van bestemming worden gebracht. Ze zijn de “ogen, oren en neus in de lucht” en daarmee een aanvulling op de waarneming vanaf de grond. Het zijn ook in toenemende mate “handen in de lucht” die op lastig bereikbare plekken werkzaamheden kunnen uitvoeren. Tenslotte kan je er ook goederen en personen mee vervoeren. Over korte én lange afstanden, van drone-taxi’s tot onbemande vrachtvliegtuigen.
Met deze eigenschappen voeren drones professionele taken uit. Taken die de effectiviteit en efficiency vergroten op gebieden als publieke veiligheid (toezicht, bewaking, reactie op incidenten), inspectie en onderhoud van kunstwerken, woningen en industriële objecten, in de precisielandbouw en voor onbemand vracht- en passagiersvervoer. Veel van deze functies worden nu ook al uitgevoerd, maar drones kunnen het vaak sneller, betrouwbaarder, duurzamer, goedkoper én veiliger omdat er door hun inzet geen mensen meer in risicovolle posities hoeven te worden gebracht.
Naast de meerwaarde die drones hebben voor de maatschappij door de nuttige taken die ze verrichten, biedt deze vorm van complexe robotica een goede kans voor de Nederlandse kennissector om internationaal een marktpositie op te bouwen met technologie, software en diensten. Een marktpositie die is gebaseerd op een krachtige thuismarkt die de voedingsbodem vormt voor nuttige innovaties en marktsucces dat internationaal kan worden uitgebouwd. Een succesvol innovatiecluster op dit gebied kan volgens door ons uitgevoerd onderzoek uitgroeien tot honderden tot duizenden banen. Hierbij zijn de vele duizenden banen bij toepassende organisaties nog niet meegerekend. Meerdere internationale onderzoeken schatten dat de markt voor drones uitgroeit tot 30 – 120 miljard Euro. De economische meerwaarde van een gezonde Nederlandse dronesector is dus groot.

- Bouw waarborgen tegen hinder en ongewenst gebruik in de drone zelf -
Technologie heeft ook altijd een keerzijde. Hij kan worden misbruikt voor andere doeleinden dan oorspronkelijk bedacht of bedoeld. Dat geldt voor “oude technologie” zoals auto’s en “nieuwe technologie” zoals Internet en kunstmatige intelligentie. Het geldt ook voor drones. De ervaring met andere technologieën leert ons dat deze keerzijde het beste kan worden geweerd door in de technologie zelf voldoende waarborgen tegen ongewenst gebruik in te bouwen. Dit is een extra argument om te streven naar een gezonde Nederlandse dronesector die technologie vanaf de kern ontwikkelt met het Nederlandse stelsel van normen en waarden als uitgangspunt en waar we als maatschappij direct invloed op kunnen uitoefenen. Dit in tegenstelling tot een leverancier uit Oost-Azië of de Verenigde Staten.

- Gebruik de nieuwe Europese verordening om experimentele zones aan te wijzen -
Sinds 2015 spreekt de Nederlandse overheid uit dat we streven naar een internationale koploperspositie in drones. Tijdens de opening van de Amsterdam Drone Week van 2018 heeft de Minister van I&W uitgesproken dat er snel meer mogelijkheden voor testlocaties komen om het ontwikkelen en testen van drones te versnellen en te verbeteren. Helaas is het bij streven en uitspraken gebleken. Dankzij nieuwe impulsen van sleutelpersonen bij de inspectie is het nu wel mogelijk om een aantal belangrijke ontheffingen te krijgen om het innovatieproces op gang te brengen, maar de jarenlange repressie heeft Nederland inmiddels op grote achterstand gebracht ten opzichte van diverse andere Europese landen in de ontwikkeling en toepassing van dronetechnologie. We kijken als sector daarom ook smachtend uit naar de invoering van de nieuwe Europese verordening.
De nieuwe Europese verordening maakt het mogelijk om zones te definiëren waarbinnen bijzondere omstandigheden gelden. Zo ook experimentele zones. De testlocaties verenigd in het Dutch Drone Platform hebben allen in meer of mindere mate de beschikking over de benodigde ruimte op de grond en in de lucht, alsmede de operationele organisatie om experimenten met drones veilig en verantwoord uit te voeren. Experimenten die nu nog onder een bijzondere ontheffing moeten plaatsvinden of zelfs helemaal niet mogelijk zijn. Ontheffingen die in de praktijk uiterst lastig te verkrijgen zijn door een groot gebrek aan capaciteit bij de betreffende autoriteiten. Wij roepen de overheid daarom op om zo snel mogelijk de mogelijkheden van de nieuwe Europese verordening te gebruiken om de testlocaties van Space53 in Twente en die van de andere leden van het Dutch Drone Platform om te zetten tot experimentele zones met onbeperkte mogelijkheden zodat deze kunnen worden gebruikt waarvoor ze bedoeld zijn. De infrastructuur is er klaar voor, de benodigde regelingen zijn aanwezig, de luchtruimindeling is ervoor geschikt en de operationele testorganisaties zijn voldoende toegerust om het testen en experimenteren veilig en verantwoord te laten plaatsvinden.

- Niemand is gebaat bij wildgroei aan zones met beperkingen of verboden -
Het zou Nederland op een nog grotere achterstand zetten als de nadruk in het zoneringsproces komt te liggen op het aanwijzen van zones waarin juist minder mag dan de Europese verordening toestaat. Natuurlijk zijn er gebieden aanwijsbaar in ons kleine en drukbevolkte land waar bijzondere eisen moeten worden gesteld aan drone-operaties. Waar we echter voor moeten waken is dat gemakzuchtige bestuurders onder het mom van “veiligheid” oproepen tot het instellen van grote aantallen “no-fly zones”. Gemakzuchtig, omdat de Europese verordening voldoende mogelijkheden biedt om bijzondere eisen te stellen aan gebruikers zonder een gebied volledig af te hoeven sluiten. En “veiligheid” omdat nog nooit is aangetoond dat een verbod veiliger is dan gereguleerde toegang of de alternatieve uitvoering van hun taken door mensen, terwijl de handhaving van zo’n verbod erg lastig is waardoor juist de professionele sector en hun klanten worden getroffen en de amateurs die het doorgaans minder nauw nemen met regels voor veilige en verantwoorde vluchtuitvoering praktisch niet in hun handelen worden beperkt.
De Nederlandse luchtvaartkaart is al erg complex. Het luchtruim wordt nu al verdeeld in enorm veel gebieden met vaak bijzondere of afwijkende regels voor grote en kleine luchtvaart en drones. Dit stelt hoge eisen aan operators die veilig en verantwoord hun beroep willen uitvoeren. Deze moeten we het niet nog lastiger maken door binnen de al aanwezige complexiteit veel zones met beperkende regels aan te wijzen. Terughoudendheid hierbij zal de veiligheid ten goede komen.

Joris Hutter February 29, 2020

In de meedenkbijeenkomsten waren belangrijke zorgen om de privacy, om de complexiteit van de risicoanalyse en op een te restrictieve invulling van de vliegzones.
Met de nieuwe Europese verordening ontstaan meer mogelijkheden voor ontwikkeling en groei van beroepsmatige dronediensten. Deze diensten zijn over het algemeen data-intensief. De drone verzamelt dan gegevens die daarna elders worden gebruikt, verrijkt, bewaard en mogelijk gedeeld met derde partijen. Hierop is o.m. de AVG van toepassing. Ook andere privacyaspecten (betreden van de persoonlijke ruimte) spelen mee. Zowel de opdrachtverstrekker (de partij die iets met de gegevens doet) als droneoperator zijn verantwoordelijk (en aansprakelijk) om dit netje te doen (doelgericht, proportioneel/dataminimalisatie, transparant etc). Voor maatschappelijk vertrouwen is het essentieel dat de drone-operator heel transparant is op wat er met de gegevens gebeurt.
In de verordening zijn diverse haakjes opgenomen op privacy en gegevensbescherming. Deze dienen nu verder geconcretiseerd te worden. In het Standaard Scenario 'Vliegen boven bebouwing' staat nu dat aan de AVG voldaan moet worden. Het lijkt me nuttig dat bijvoorbeeld een aanvullend Scenario komt op 'Gebouwinspectie'. In dat laatste scenario wordt dan uitgewerkt wat/hoe met gegevensbescherming wordt omgegaan. Denk aan het blurren van de tuinen, het informeren van personen op de grond, het bieden van inzagerecht op gegevens ed. Als zo'n dergelijke toepassingsnorm bestaat dan geeft dat helderheid en draagvlak naar de samenleving, vereenvoudigt dit de risicoanalyse bij een gebouwinspectiepartij en vereenvoudigt dit de handhaving. Ook wordt de kans verkleind dat een cowboy het maatschappelijke vertrouwen in drone diensten ondermijnt.
Vergelijkbare normen zouden ontwikkeld kunnen worden op andere toepassingen. Denk bijvoorbeeld aan alarmopvolging door een beveiligingsbedrijf, uitvoeren van verkeerstellingen etc.
Deze normen kunnen hun weerslag krijgen in de SORA, de standaard scenario's, de opleidingen en in het veiligheidsmanagement systeem van de operator.
Met een heldere norm (welk doel wordt beoogd en hoe wordt dat bereikt) ontstaan ook meer mogelijkheden om onder bepaalde condities in een zone te vliegen die voor andere doelen gesloten is.
Joris Hutter
Privacy Management Partners

Lars Eckardt February 25, 2020

Graag zie ik meer aandacht voor een steeds groter wordende groep drone piloten. De groep valt onder de naam FPV drone vliegers. Er wordt zowel freestyle als racing gevlogen. Twee takken binnen het FPV drone vliegen. Misschien is er zelfs nog een derde subcatergorie. Long distance FPV. Hierbij vliegt met met een lange afstandszender iets verder weg als de nu voorgestelde beperking. De meeste FPV vliegers hebben als hobby om zelf hun drone uit los bestelde onderdelen in elkaar te zetten. Het frame, de electronica en de software. Doen we geheel zelf. Prachtige hobby die ik niet graag verboden zie worden.

Ik zie graag dat men zich eens verdiept in het vliegen met een FPV bril. Mijn ervaring is dat juist het vliegen met een FPV bril je de drone volledig onder controle hebt. Alles is duidelijk, je hebt een perfect gevoel waar je bent en alle stick movements zijn juist weer zeer natuurlijk. Super veilig. Line of sight is juist gevaarlijker. Zeker als de drone weer naar je toe vliegt. Dan wordt links=rechts en rechts=links. Daar kan erg veel mis gaan is mijn ervaring. En vergeet niet. De meeste FPV piloten hebben vrienden mee die veelal kijken hoe de vlucht verloopt. Er staat dus altijd iemand line of sight mee te kijken. Hoe veilig wil je het hebben?

Ik ben voor handhaving daar waar nodig. Havens, luchthavens, snelwegen etc zijn verboden gebied. Maar soms is de regelgeving niet duidelijk. Te versnipperd. Mag het wel van de app of online kaart. Wordt je alsnog weggestuurd door een boswachter. Vanwege ‘verstoring van de natuur’. En dan vliegt er een een hard brommend sportvliegtuigje over op 400 meter. Paar keer meegemaakt. Is dat geen verstoring? Dat zou beter kunnen. We houden on graag aan de wet. Maar het moet wel plezierig blijven.

AUB scheer niet alle drones over één kam. FPV drones zijn niet groot en niet zwaar en worden steeds kleiner. Geef ons meer ruimte. En vooral. Vlieg zelfs eens. Praktijkervaring zegt veelal meer als al deze geschreven woorden. Vlieg eens line of sight en vervolgens FPV. Succes ;)

Rick Welten February 18, 2020

Hallo,

Ik zou graag willen zien dat er verschil gemaakt gaat worden tussen de zogenaamde foto/film drones en de fpv racing drones.
Met de juiste regels zou de opkomende sport fpv racing beter tot zijn recht kunnen komen. Op dit moment word met het woord "drones" alles over 1 kam geschoren. We zouden graag zien dat fpv racing als sport wordt gezien. Dit toegestaan wordt bij de bestaande vliegclubs. Het zou zo zonde zijn als we deze sport niet meer mogen/kunnen beoefenen

Rob Bolland February 15, 2020

Graag meer aandacht voor het teveel worden van Natura2000 gebieden. Als gemeenten zo doorgaan met toestemming te verlenen dan blijft er helemaal geen ruimte meer over om te vliegen. Zelf woon ik in Lelystad en met de komst van de uitbreiding nofly zone, van vliegveld Lelystad, afgelopen november is het gebied waar wij nog konden vliegen met 70% kleiner geworden. Zelf val ik met mijn drone in de Open categorie A1 en vindt dat er wel degelijk een onderscheid gemaakt mag worden als hobby vliegers en beroeps vliegers voor wat betreft het online theorie examen die we moeten afleggen. Straks moet je in de open categorie 40 vragen beantwoorden en ik vindt dat echt overdreven. Misschien is het volgende een beter idee: Bijv. het online examen vragen voor de open categorie op 20 a 25 vragen en voor de beroeps 35 a 40 vragen. Ik vindt het echt als hobby vlieger zoals de regels die straks gelden te zwaar. We doen het voor onze plezier en ik denk dat er straks hobby vliegers dat examen niet doen en afhaken.

Harald Labout February 14, 2020

Graag zie ik meer aandacht voor de groep FPV Drone vliegers. Dit is in Nederland een kleine maar fanatieke groep hobbyisten die met zelfbouw drones First Person View (FPV) vliegen. Graag zie ik dat FPV drones ook de mogelijkheid krijgen om gewoon onder de zelfde regels als bv een DJI drone te mogen vliegen in buiten gebieden. FPV drone vliegen ken als grote voordeel dat de bestuurder altijd exact weet war hij is, door het FPV systeem is hij als het ware piloot van zijn eigen drone en daardoor weet de piloot altijd precies waar en hoe hij vliegt. Hierdoor worden de risico's tot een minimum beperkt en is de piloot 100% "in control". Hopelijk wordt de groep FPV vliegers niet buitengesloten want dat zou einde betekenen van een hobby waar veel mensen een hoop plezier aan beleven. Einde van deze hobby zou ook betekenen dat deze hobbyisten een redelijk geld bedrag "kwijt" zijn, want vaak is er een aardig bedrag in de hobby geïnvesteerd. Dus beleidsmakers: vergeet de FPV Hobby drones niet.

Erik Woning February 14, 2020

Namens een groot ROC in de regio Den Haag pleit ik ook voor een gebied waar studenten kunnen oefenen met het uitvoeren van beroepsmatige taken m.b.v. een drone. Zo kunnen studenten voor de opleiding toerisme oefenen met het maken van een video over een vakantiebestemming, studenten bouw & infra met inspectie van gebouwen en ict-studenten hun geprogrammeerde drones uitproberen. Natuurlijk onder begeleiding en met ondersteuning van ROC-light gecertificeerde docenten. De casuïstiek kan natuurlijk anders zijn, maar in deze regio is het momenteel helemaal niet mogelijk om te vliegen vanwege de CTR van Rotterdam Airport. Een sportveld, park of andere rustige plek die bereikbaar is voor onze studenten zou ideaal zijn! We gaan graag in gesprek!

Joop van der Weerd February 13, 2020

Ik ben een serieuse hobbyist, maak graag foto’s en video’s van natuur, kastelen, erfgoed, etc. maar, waar ik niet mag vliegen daar ga ik niet vliegen. Maar vaak wel met pijn in mijn hart. Want soms zijn de regels overdreven. 2 Weken geleden was ik in Brabant, zag een prachtig kasteel maar die lag nog in het gecontroleerde luchtruim van Vliegbasis Volker, dus helaas vanaf de grond een paar foto’s maken. Al mocht ik maar 10-15 hoog...... dat is genoeg om mooi te te filmen. Kijk je om je heen dan zie je de kerktoren en de spitsen van het kasteel die hoger zijn... ik ga er van uit dat de beroepsvliegers die Volker aandoen ook een minimum hoogte hebben, en die ligt mijn inziens best wel heel wat hoger. Ik ben net zoals al genoemd in een aantal aandachtspunten een voorstander van een soepele regeling in deze gebieden. Alles is vast te leggen in logboeken, afspraken zijn te maken, zoals bij het horen van een naderend vliegtuig direct horizontaal naar beneden. Vlieghoogtes zijn in te stellen in de drone. Het moet mogelijk zijn om hier op een logische en verantwoorde manier mee om te gaan. BELEEFT AANBEVOLEN!!!

Stephen Okken February 13, 2020

Namens: De community van zelfbouw (FPV) drones
In de participatie zones voor drones lees ik nergens terug wat voor afspraken er worden gemaakt met vliegers van zelfbouw drones met First Person View. In het verslag lees ik nergens terug wat dit gaat betekenen voor de hobbyist. Wel is het duidelijk dat er strikte afspraken moeten worden gemaakt over het veilig vliegen buiten en binnen de zones. Ik wil voorstellen om ons ook mee te nemen in het plan. We zijn weliswaar een beperkte groep, maar we willen ook niet uitgesloten worden. Hiermee wil ik voorstellen dat er ook wordt gekeken naar het gebruik van First Person View in plaats van Line of Sight waar nu over gesproken word. Daarmee wil ik vragen om een versoepeling van de huidige regels. FPV is nu wettelijk verboden en mag alleen indoor mee gevlogen worden. Toch wil ik regels omtrent het gebruik van First Person View in het luchtruim. Dit is voor ons als community het allerbelangrijkste. Uitsluiten is voor ons geen optie. We behoren niet tot de categorie speelgoed drones maar ook niet tot de categorie dronegebruik via Line of Sight. Dit is een andere tak in onze drone landschap. Ik hoop hiermee dat er weloverwogen wordt nagedacht over het gebruik van drones met First Person View.

eric brinkhorst February 12, 2020

Namens de NVJ-NVF; de Nederlandse vereniging van FotoJournalisten schrijf ik onderstaande reactie:
Drones worden volop ingezet binnen de journalistiek.
Het is van groot maatschappelijk belang dat er een vorm binnen de ruimte voor soepelere regels wordt gevonden mbt de inzet van drones binnen de fotojournalistiek / media voor o.m. vrije nieuwsgaring. Het afsluiten van het luchtruim voor drones bij calamiteiten (bv Brunssumerheide - Ruinerwold ) is niet in het kader van veiligheid gedaan. Het is een vorm van sensuur. Graag wil ik aandacht vragen voor de procedures tot afsluiten van het luchtruim.
Vrije nieuwsgaring is een groot goed in onze democratie. Voorts hangt vrije nieuwsgaring ook samen met de persvrijheid, welk recht expliciet is vastgelegd in de Grondwet.

Ook bij natura2000 gebieden zal er een eenduidige lijn dienen te komen. Ik opteer voor een versoepeling voor de fotojournalistiek / media.

Graag zie ik een reactie tegemoet.

Eric Brinkhorst
Voorzitter NVJ-NVF
RPA-L onder eigen ROC www.dronebeeld.pro

Vranz Van Maaren February 11, 2020

Case 5: Een drone besturen op Kinderdijk
Natuurlijk mag een drone vliegen/bestuurd worden op/rond de Kinderdijk-molens. Net als rondom het Muiderslot en/of De Haar, de Deltawerken of 't Tjeukemeer.
Driehonderdduizend bezoekers per jaar? Hoeveel drones nemen die mee? Hoeveel drones hebben daar het kalenderjaar 2019 een rondje gemaakt? Is dat uitgezocht, of moeten we afgaan op aannames?
Iedereen die vindt dat ie ergens last van zou hebben is altijd geneigd om die overlast te overdrijven.
Ik zag Mr Frank Visser uitspraak doen in een zaak over (nachtelijk) overlast van een hond. Die Mr Visser heeft vier avonden en nachten geluid laten meten voor ie een uitspraak deed. Ik ben benieuwd naar het werkelijk gemeten aantal drone-verschijningen waar overlast van ondervonden zou worden.
In Nederland lijkt iedereen overlast te ondervinden van iets of iemand... 't Is niet meer dan gepiep zolang 't niet feitelijk aangetoond is.
En dan nog dat 'hoe gaan we om met Aziatische bezoekers met hun drones'. Die Aziatische bezoeker zal volgens de nieuwe regelgeving ook een EU-licentie moeten hebben. Dat zullen er vooralsnog niet veel zijn.

Vranz Van Maaren February 11, 2020

Case 4: Een drone besturen tijdens de start van de Vuelta in Utrecht
Een drone besturen tijdens de start van de Vuelta zou m.i. geen probleem hoeven zijn, maar het is de overheden vrij om beperkingen in te stellen:
"(21) Dit doet geen afbreuk aan de mogelijkheid voor de lidstaten om nationale regels vast te stellen om aan vluchtuitvoeringen met onbemande luchtvaartuigen voorwaarden te verbinden om redenen die buiten het toepassingsgebied van de verordening vallen, zoals milieubescherming, openbare veiligheid of bescherming van de privacy en persoonsgegevens in overeenstemming met het Unierecht."
Ik kan me voorstellen, dat bij dit soort evenementen wordt gekozen voor een tijdelijke no fly-zone, of dat vliegen slechts wordt toegestaan onder voorwaarden. Die ruimte is er.
Dan alleen uit 'veiligheidsoverwegingen'; niet om ook geopperde 'privacy' te waarborgen. Dat geneuzel over privacy bij dit soort evenementen is grote onzin. Er komen honderdduizenden mensen op af, met evenveel mobiele telefoons met kamera. Bij dat evenement worden honderdduizenden foto's gemaakt.
Mobiele telefoons worden bij zo'n evenement ook niet geweerd uit privacy-overwegingen. Die paar drones bedreigen die privacy niet anders dan die honderdduizenden mobiele telefoons die non-stop aan het knippen zullen zijn.

Vranz Van Maaren February 11, 2020

Case 3: Een drone besturen op of rondom de Efteling
Een drone besturen 'rondom' De Efteling mag geen probleem zijn. Een drone besturen 'op' De Efteling zou een probleem kunnen zijn...
Net als de campingeigenaar op Vlieland (in case 1) kan de eigenaar/beheerder van De Efteling in z'n huishoudelijk reglement opnemen wat een bezoeker al dan niet zou mogen uitvoeren terwijl die zich op het terrein van De Efteling bevindt.
Ik denk dat we vooral zaken moeten verbieden de regelmatig voor problemen zorgen. Dit aangehaalde voorval is een incident uit 2014. Ik heb niet mogen vernemen, dat De Efteling met grote regelmaat geplaagd wordt door drones. (Of UFO's)
Ter vergelijking: Een automobilist mag vaak met 30 km/u of 50 km/u door een stad rijden. Toch kan het gewoon respekteren van die max. snelheid ook tot gevaarlijke situaties leiden; de chauffeur kan dan altijd aangesproken worden op gevaarlijk rijgedrag. Datzelfde geldt voor een dronevlieger. Als die anderen in gevaar zou hebben gebracht mag die zich daarvoor verantwoorden.
Ook Artikel 4c van de nieuwe Europese regelgeving biedt handvatten om die Efteling-vlieger ter verantwoording te roepen: "de piloot op afstand zorgt ervoor dat het onbemande luchtvaartuig op een veilige afstand van mensen wordt gehouden en niet wordt gevlogen boven bijeenkomsten van mensen".

Vranz Van Maaren February 11, 2020

Case 2: Een drone besturen in de Flevopolder
De CTR boven Flevoland is onnodig groot. In mijn optiek geldt dat overigens voor alle CTRs in Nederland. Er wordt geen enkele veiligheid gediend, door drone-vliegen te verbieden langs het Eemmeer, boven Eemmeerdijk, op ruim 20 km afstand van het vliegveld. Dat ik in Almere-Hout geen drone shot kan maken van een te verkopen huis, dient de vliegveiligheid niet. Zo'n drone shot wordt niet op grote hoogte gemaakt.
Rondom airports zouden no fly-zones voor UAVs tot een hoogte van de bekende <120 mtr veel kleiner kunnen zijn zonder de veiligheid in gevaar te brengen. Dat ik niet tot een hoogte van 10, 20 of 30 mtr zou mogen vliegen in een stadspark in Rotterdam of Amsterdam dient de veiligheid van het vliegverkeer niet.
De regulering/zonering kan veel eenvoudiger:
• Alle drone-vluchten met een hoogte van bijv. meer dan 40 mtr verbieden binnen 5 of10 km van een gekontroleerde, grotere luchthaven;
• Buiten 3 km-zone (gekontroleerde) grotere airports alleen max 40 mtr;
• Buiten 3 km-zone (ongekontroleerde) kleinere airports/helihavens mag wel tot max. 120 mtr gevlogen worden;
Binnen 3 km-zones van iedere luchthaven/heli-haven mag nooit gevlogen worden. Ongeacht vlieghoogte.
(Die geopperde '40 mtr' zou iedere nog te bepalen hoogte kunnen zijn...)
Een drone besturen in de Flevopolder (of Flevoland) zou dus geen enkel probleem zijn, mits die drone zich buiten een straal van ( 5 of) 10 km van het vliegveld bevindt, of minimaal 3 km mits die onder de 40 mtr blijft.
En case 2 zou niet alleen voor Flevoland hoeven gelden. Dezelfde no fly-zones zouden veilig rond alle airports/heli-havens kunnen gelden.

Vranz Van Maaren February 11, 2020

Casus 1: Een drone besturen rondom de camping op Vlieland
Mij is niet duidelijk wat zou betekenen 'binnen de camping' in: "Daarom is in het huidige kampeer-reglement voor gasten opgenomen dat het niet is toegestaan om binnen de camping met drones te vliegen."
- Wat is 'binnen' de camping?
Het is een eigenaar van een terrein natuurlijk gewoon vrij om huisregels op te stellen voor gasten die op zijn terrein willen verblijven. De eigenaar heeft zeggenschap over wat zich afspeelt 'op' zijn grondgebied. Als die eigenaar niet wil dat ik over zijn terrein cross met een brommer of een fiets, dan kan mij dat verboden worden middels een huishoudelijk reglement. Dat huishoudelijke reglement kan ook niet-toestaan dat een gast z'n hond meeneemt.
De eigenaar kan aktiviteiten verbieden die ik 'op' zijn terrein zou willen ontplooien. Mij kan ook verboden worden om op z'n terrein tussen de tenten te voetballen.
Vooralsnog heeft die eigenaar geen zeggenschap over het luchtruim boven zijn terrein. Als ik vanaf openbaar terrein ben opgestegen en over zijn terrein zou vliegen kan die eigenaar dat vervelend vinden, maar hij kan mij geen strobreed in de weg leggen en dat moet vooral zo blijven. Als ik bestaande wetgeving zou overtreden dient die eigenaar vooral handhaving inschakelen.
Verder ligt die camping op zo'n 1100 mtr afstand van de heli-haven van Vlieland. Het lijkt me erg onverstandig om drone-vliegen te accepteren op zo'n korte afstand van zo'n heli-haven. Die no fly-zones staan nu op 3 km. Dat lijkt mij prima. Ik ken geen vliegers die per se de behoefte hebben om juist dichterbij zo'n heli-haven te vliegen.
Daar niet-vliegen vanwege N2000 is onzin. Niet-vliegen boven afgesloten natuurgebieden is aan iedereen uit te leggen. Niet-vliegen over N2000-gebieden die voor allerlei (al dan niet gemotoriseerde) aktiviteiten zijn opengesteld is niet uit te leggen onzin.

Allain Martin February 09, 2020

ik weet niet of dit de juiste plek is maar wat betreft het fpv vliegen hoop dat het mee valt kwa regels willen wij mee blijven doen met wedstrijden en het mogelijk houden er de beste in te zijn of worden kijk beperk je dit te veel zul er weinig intressen zijn onder de jeugd en volwassen die wel kunnen vliegen maar niet kunnen leren welligt door hun toestand moeten die dan nu hun 5000 euro hobby weg gooien ik vlieg ook fpv en vlieg altijd ergens ver weg van mensen want daar kan ik niet tegen.tegen de mensen inverband met mijn welzijn en geschiedenis dus nu moet ik dadelijk met mijn storenis na een cbr gebeuren toe om niet mijn 10,000 euro kostende hobby weg te gooi ok kijk hier moet ik mij over heen zetten maar kijk dan zal fpv in specifie artikel worden ok om dat het zeker gevaarlijk is omdat het snelgaat begrijpelijk dat hier regels bij horen en die je hoort te weten ok kan ik begrijpen maar wat ik niet begrijp dat ik dan ook een 25 kilo drone mag bouwen wat heeft een fpv racer daar mee te maken mijn zwaarste weegt 900 gram met een zware accu dit is denk ik al zeer zwaar onder de fpv vlieger die wedstrijden gaan vliegn ja de x-class is max 5 kilo zou ik zeggen dat heb ik geen verstand al van mijn grootste is 7inch maar waarom moet ik dan leren voor een drone van 25 kilo dat lijkt mij overboddig

verder ben ik het eens met eric-jan oud natuura 2000 gebieden moeten ook op sommige plaatsen zeker mogelijk gemaakt worden hoe geen idee hebben andere vast ideeen over honden die loslopen zijn erger voor de dieren dan een drone die hun intressant vinden ze komen vaak zat kijken van wat is dat en blijven netjes staan te kijken de koeien dan je moet zoon drone niet gebruiken om ze bewust op te jagen dan volgt er gewoon een boete en verbod voor die persoon niet voor heel nederland

er staan ook militiar oefengebied maar hoe werk het voor ex militiare gebieden hier in de boekend in venlo heibeemdeweg is er een van ligt ook nog eens aan de rand van een klein vliegveld de helft ervan althans dit is een mooi gebied mits je niet hoger dan 50 meter gaat wat ook niet nodig is als je een race houd of oefend val je niemand te last hier ver van de bewoonde wereld en veel gebruikte plek onder veel vliegers hier

ik hoor het wel wat ik kan doen verder hoop dat het allemaal reuze mee gaat vallen en ik gewoon fpv kan gaan vliegen al is het wellis waar met een vliegbewijs en regels die er moeten zijn voor stuntpiloten al is iedereen dat in het begin van het vliegen denk daar wel aan ?

Eric-Jan Oud February 07, 2020

Het eerste wat mij binnen schiet, het document gelezen hebbende:

Niet alleen IFR, maar ook VFR aanvlieg en vertrekroutes in ogenschouw nemen bij zonering; 1nm links/rechts niet. Daarnaast een strook met hoogtebeperking voor drones, nog verder weg de reguliere 120m max. hoogte.

“Kijk naar de routes die het VFR-verkeer vliegen, kaarten door de luchtverkeersleiding te maken op basis van transponder tracks.”
SkyDemon (G.A. navigatie app) heeft die data en maakt daar “heatmaps” van (data ook voor NL beschikbaar)
https://images.app.goo.gl/zynRVCVHHW1C4aff6

Natura2000: verstoring plantenleven en landschap ( habitatrichtlijn) door dronevliegen minder dan bijvoorbeeld recreatie / honden uitlaten. In die gebieden (Zuid Kennemerland, grotendeels, bijvoorbeeld) zou dronevliegen prima toegestaan kunnen worden.
Vergunningverlening dmv “toegangskaartjessysteem” is dynamisch genoeg om de flexibiliteit op te leveren die voor dronevliegen (weersafhankelijk) noodzakelijk is en biedt tegelijk de mogelijkheid te beperken in aantal, gebied, en/of tijdstip / seizoen, wat weer de beheersdoelstellingen faciliteert (en het levert geld op dat aan beheer besteed kan worden)

Cookie settings